Hamutumwa ota pula omakuto ga ikankamekele kiilonga noowino, ta kunkilile ku yandwe uulingilingi
Ngoloneya goshitopolwa shaHangwena Kadiva Hamutumwa okwa kunkilile aaniilonga yepangelo nomahangano gepangelo moshitopolwa ya kute aaniilonga sha talika koowino noontseyo dhawo, yo yaa idhidhimikile nandenande uulingilingi nokusa oshimpwiyu ya gandje omayakulo momumvo 2026.
Hamutumwa okwa ti oombelewa dhepangelo nadhi tule komeho euhumbatonawa, esiloshimpwiyu nokweeta iiyemo yi iwetikile, ta gwedha po tati okwaa ha yakula nawa aantu, okuundulila komeho omayakulo onomenawina nelongithonayi lyoonkondo dhoombelewa moka taya longele osho wo okwaaha yamukula koompumbwe dhoshigwana itashi ka idhidhimikilwa.
“Okuyagandja omayakulo nziya nashi kale elalakano enene mukehe shimwe tatu ningi,” ta ti. “Aantu yomoshitopolwa Ohangwena oya tegelela iizemo- ha mauvaneko, iilonga- ndele ha mapopyaapopyo”.
Hamutumwa okwa tsu omuthindo tati egandjo lyiilonga mepangelo nail ikankamekelwe koontseyo, okulonga nuushili nokukala omuntu ta vulu okugandja iizemo, shi vulithe oku pa aantu iilonga molwa aantu ye shaathane nenge okuningila po nawa oohandimwe.
“Otwa pumbwa aantu mba taya vulu okulonga lela ha mahewa nenge mboka ya kutwa molwa okuningilwa po nawa,” ta ti ngaaka, ye ta tsu omuthindo kutya okukala gwa gwanithapo iipumbiwanima ya pulwa po pwaa na eihumbatonawa nomikalo ina ku gwana okupetha omuntu iilonga.
Ta gandja oshiholelwa komufango gwepangelo lyaSingapore, ngoka ta ti okugandja omaakulo golela otashi vulika uuna iiputudhilo yi na aakwashigwana komutima nokukalekapo omaihumbatonawa, oowino noontseyo osho wo evuliko.
Omaihumbatonawa
Omanga a ndhindhilike omayooloko moonkalo dhopaliko osho wo dhopankalathano dha yooloka, okwa ti omilandu dhokulonga nuushili nokulonga neitulemo odhi li ekota lyiilonga aiyhe muuyuni
Hamutumwa okwa dhimbulukitha aanambelewa ontotwaveta yina sha niilonga yepangelo moNamibia osho wo okambo koompango dhaaniilonga yepangelo mbyoka yi li oyo omukanka tagu wilike omaihumbato miiputudhilo yepangelo. Ta ti omaihumbatonawa, okuloka nuuyuuki, okulonga nondjungu osho wo esimaneko lyaakwashigwana oyi li oompango dhiilonga ndele itayi landulwa uuna omuntu u uvite a hala.
Okwa indile wo ooministeli, omahangano niikondo yepangelo yaangungunine omayakulo ndele ya kale nelongelokumwe opo ku ningwe omalunduluko megandjo lyomayakulo moshitopolwaashihe.
Sho a totha mo iilalakanenwa yomumvo 2026, Hamutumwa okwa tumbula kondandalunde oopolojeka ne ndhoka dhi li momulandu gondjodhithaneko yo2020 osho wo ondjodhithaneko yopashigwana yomapendulepo ontihamano (NDP6).
Mbika oya kwatela mo endiki lyokuhondja opo ku yambulwepo omapendulepo gikwafaabulika nokweetapo iilonga, opolojeka yuunamapya nuuniimuna onene tayi dhikwa mEkoka opo ku longwe iikulya ya gwana, etameko lyetungo lyoshiputudhilo sho Namibia University of Science and Technology (NUST) mEenhana opo ku kwashilipalekwe aakwashigwana oya mona elongo lyopombanda osho wo okuyambulapo eyagandjaneko lyomeya moshitopolwa.
Okwa ti omaambulepo ngaka kage shi ashike oshinakugwanithwa shombelewa yangoloneya ndele otashi pula elongelokumwe okuza kaaniilonga yepangelo, iiputudhilo yepangelo, aaleli yopamuthigululwakalo, oongeshefa dhopaumwene naakwashigwana ayehe.
Hamutumwa ota tsu omuthindo kutya elelo nali endele pamwe nokulonga neitulemo. Okwa ti okwiiyutha komauthotsokumwe ge na sha niilonga osho wo ooveta dhepangelo, ta gwedha po tati okulonga nondende omukundu nguka nagu kandulwepo momikalo omiwanawa taku landulwa ooveta dhomalelo dha tulwa po.
“Iilonga nayi talikile kiizemo yi iwetikile ndele ina shi talikila nande kiimaliwa ya longithwa, okulonga iilonga mondjila osho wo okugwanithapo oompumbwe dhaayakulwa,” ta ti ngaaka.



Comments
Namibian Sun
No comments have been left on this article