• Home
  • LOCAL NEWS
  • Ekandjo ta indile ehulithopo lyokomitiye yomafumviko gopashigwana
Jerry Ekandjo
Jerry Ekandjo

Ekandjo ta indile ehulithopo lyokomitiye yomafumviko gopashigwana

E na omaipulo kombinga yomapandela ngoka ihaga tsilikwa we pokati, noshikakothimbo sholuhodhi shomasiku gatatu.
Sonja Smith



Omuwiliki moshikondo sho-Cabinet omukulu nomugaluki gwEhangano lyaSwapo Jerry Ekandjo ota indile okomitiye ndjoka yi na oshinakugwanithwa shokugandja omadhiladhilo gokutula po iituthi yomafumviko kaakwashigwana yaNamibia taya simanekwa yi hengululwe po nokupingenwa po kookomitiye dhiikolelela koshinima shilwe dhi li pombanda, nodfoi na aantu ye na uunongo wa gwana kombinga yanakusa noonkambadhala osho wo iilonga ye koshilongo. 


Okomitiye yOmayele gOmasimaneko yOpashigwana oyi na aaleli 15 mboka ya uthwa kOmupresidente okuza miikondo ya yooloka mwa kwatelwa Ehangano lyOongeleka muNamibia (CCN), ehangano lyaakwiita aakulu yaNamibia, Ehangano lyUunageshefa nIipindi muNamibia (NCCI), Okomitiye yAagundjuka yOpashigwana muNamibia (NYNC) nOkomitiye yAaniilonga yOpashigwana muNamibia (NUNW). 


Ekandjo okwa ti okomitiye tayi kalelele hayo yi na okutokola ngele oonakusa aasimanekwa yopashigwana oya gwanitha po iipumbiwa yokumona iituthi yopambelewa tashi ikolelele komafumviko gopashigwana nenge gopapendafule, e ta popi kutya omatokolo ga tya ngaaka oga pumbwa aantu mboka yu uvite ko ondjokonona nilonga yawo koshilongo. 


“Okomitiye ndjoka hayi gandja omadhiladhilo gokutula po omuthika gwomafumviko oya pumbwa okuhulitwa po. Itayi vulu okukala oshikondo tashi kalelele,” Ekandjo osho a lombwele Network Media Hub (NMH) mEtiyali.


“Oya pumbwa okuningwa okomitiye yiikolelela koshinima shilwe moka aantu mboka ye uvite ko, noye na uunongo wa gwana, wondjokonona, niilonga yanakusa taya vulu okukundathana nokugongala piinima ya tya ngaaka,” osho a popi. 


Ondunge ye oye ya konima yoontamanana dhombila yomugaluki gwekondjelomanguluko Helao Shityuwete, ngoka a ningilwa efumviko lyopambelewa ihe okwa fumvikwa kOmayendo gaPionierspark pehala lyokOmayendo gOmapendafule. 


Ekandjo okwa li nale a ipula kutya omolwashike Shityuwete inaa pewa endhidhiliko lyokukala ependafule lyopashigwana, nonena okwa taandaleke omaipulo ge sigo okomulandu ngoka hagu longithwa okutokola omuthika gwomafumviko.  


Okwa ti kutya pethimbo lyoshituthi shedhimbuluko shaShityuwete, uukwanegumbo owa li wa zimina efumviko kOmayendo gOmapendafule, ihe okwa kundanwa kutya owa tseyithilwa kutya Okomitiye yOmayele gOmasimaneko yOpashigwana oya tokola kutya Shityuwete “ke shi ependafule”. 


Ekandjo ta nyenyeta wo kutya ondjokonona yaShityuwete mekondjelomanguluko otayi etitha omaioulo nkene omatokolo ngaka haga ningwa nangele mboka ye na oshinakugwanithwa shokugandja omadhiladhilo ye na tuu uunongo wa gwana kombinga yaantu mboka taya ningile omatokolo ngoka.


Shityuwete okwa li a ningi omwiitulimo mopolitika pethimbo a li ha longo e li omuniilonga gwokondalaka koodoka dhomOmbaye. 


Okwa wayimine Ehangano lyo-Ovamboland People’s Organisation mOmumvo 1959 e ta kwathele metungo lyoshitai shalyo mOmbaye. Ehangano ndika olya ka pingenwa po ko-Swapo mOmumvo 1960. 


Shityuwete okwa thigi po Namibia mOmumvo 1964 e ta ka mona edheulo lyuukwaita moGhana noTanzania. Okwa galuka mOmumvo 1966 e li oshitopolwa shongundu ya tumwa yi ilongekidhile ekondjelomanguluko lyopaukwaita, ihe okwa kwatwa po popepi noNkurenkuru. 


Okwa falwa koPretoria, moka a li a kwatwa mo nokuhepekwa manga inaa holoka mompangu pamwe naakondjelimanguluko aakwawo yaNamibia moshipotha shondandjemo shEpangelo v Tuhadeleni naAakwawo 36. 


Aalumentu mbaka oya li ya tamanekwa kohi yOveta yUukolokoshi wOshilongo shaAfrika lyUumbugantu yo-1967, ndjoka ya li ya tulwa miilonga kuyo. 


'Efumviko lyanathangwa'

Shityuwete okwa li a tokolelwa egeelo lyoomvula 20 mondholongo mOmumvo 1968 e ta kala oomvula dhi vulithe po 16 kOshitopolwa shaRobben Island manga inaa mangululwa muMei 1984.

Mokati kaakwashigwana aakwaita yopolitika yaNamibia mboka ya li ya kwatwa mo-Robben Island omwa li Andimba Toivo ya Toivo, John Pandeni, John ya Otto Nankudhu, Eliaser Tuhadeleni naGerson Veii. Oyendji yomuyo konima oya pewa epeko lyokukala omapendafule gopashigwana e ta ya fumvikwa kOmayendo gOmapendafule. 

Omuwiliki moshikondo sho-Cabinet omukulu Calle Schlettwein naye okwa ipula etokolo lyokwaafumvika Shityuwete pamwe naakwaita aakwawo kOmayendo gOmapendafule. 

“Hailwa Helao Joseph Shityuwete okwa simanekwa nefumviko lyopambelewa, noshinima shoka oshi shi okupandulwa, ihe ye ependafule. 

Ye pamwe naakwaita aakwawo yopolitika ya-Robben Island oya gandja po oomvula odhindji dhoonkalamwenyo dhawo opo tu manguluke.Shono osho ha ku tiwa omapendafule, nonde mu halele a vululukwe mombili popepi naakwaita aakwawo. Otwe mu tanga,” Schlettwein osho a popile.

Ekandjo okwa ipula wo nkene efumviko lyopambelewa lyaShityuwete lya li lya longekidhwa, e te li hokolola kutya olya li “lya nathangwa”.  

Okwa ti omapandela gopashigwana oga li ga gwana okutsilikwa pokati nokwa ipula kutya omolwashike oshikakothimbo soluhodhi shomasiku gatatu inaa shi ningwa.

“Komafumviko gopambelewa, omulandu ogwo nguno kutya omapandela agehe oga pumbwa okutsilikwa pokati, ihe shika inashi ningwa puShityuwete ongo oshedhi shesimaneko,” osho a popi.  

“Oshikakothimbo sholuhodhi shomasiku gatatu nasho osha li sha gwana okutulwa po, ihe shika inashi ningwa.” 

Ekandjo ta pula Omupresidente Netumbo Nandi-Ndaitwah a yelithe kutya omolwashike omalongekidho gefumviko lyaShityuwete ga yooloka kwaamboka gAakalimo aakwawo yekondjelomanguluko mboka ya ningilwa omafumviko gopambelewa nogOmapendafule

“Omolwashike? Omatompelo goshinima shika ogashike? Omolwashike shika inashi ningwa ngashi sha ningilwa aakwawo mboka ya ningliwa omafumviko gopambelewa? Oshinima shika otandi shi pula kOmupresidente,” osho a popi. .

Shityuwete okwa mana oondjenda momasiku 29 ga-Aguste omumvo tu li, e na oomvula 92, omasiku gane konima yoshituthi she shevalo. 

Ekandjo ota indile omulandu ngoka hagu longithwa okugandja omadhiladhilo gokutula po iituthi yomuthika yomafumviko gu lundululwe opo oshiningwanima kehe shi talelelwe kaantu mboka ye shi ondjokonona yoonakusa pehala lyokulongitha okomitiye tayi kalelele.  

“Shili, shika oshikando shotango mondjokonona yaNamibia tashi ningwa,” osho a popi. 

Omuwiliki moshikondo sho-Cabinet omukulu nomugaluki gwEhangano lyaSwapo Jerry Ekandjo. Ethano: Lya gandjwa



 



Comments

Namibian Sun 2026-10-10

No comments have been left on this article

Please login to leave a comment