• Home
  • Agri Monitor
  • Omunafaalama gwomOkongo ta tengeneke eteyo lyoonyanga lyoN$50 000

Omunafaalama gwomOkongo ta tengeneke eteyo lyoonyanga lyoN$50 000

-
-
Loise Shiimi

Asser Nghipewa, omunafaalama e li mOkongo mOshitopolwa Ohangwena, ota tyapula eteyodhingi lyoonyanga okuza moshikunino she shetata lyohektala yimwe. Okwa tameke okuteya momasiku ga-5 gaJuli nuumvo, nokwa tegelelwa a manithe eteyo kuhulilo lyaAguste.


Moonkundathana na-Network Media Hub, Nghipewa okwa holola etegameno lye lyokumona iiyemo yo-N$50 000 meteyo lyoonyanga lyomumvo nguka, ndyoka ya londo okuyelekanitha no-N$40 000 ndjoka a monene momumvo gwa ziko.


“Puuwanawa woonyanga okokutya odhi niwe ompumbwe onene momalandithilo. Olundji ohandi dhengelwa oongodhi okuza kaakwashigwana naalandithi yomomapandaanda. Pethimbo ndika, ohandi gandja oonyanga kaalandithi yomomapandaanda taya hiti omi-32 mboka haya ikolele kungame opo ya ka landithulule, osho wo komuhandjo gwoshigwana gwEkoka,” osho a yelitha.   


Momasiku ngoka iipindi tayi zi nawa, Nghipewa oha landitha uushako yoonyanga wu li pokati komilongo ndatu nomilongo ne mesiku. Ohandi landitha oonyanga ndatu kaalandithi yomomapandaanda ko-N$10, yo lwanima taya ka landitha po onyanga kehe ko-N$5. 


Kakele kOhangwena, Nghipewa oha kwathele wo aalandi yokondje yoshitopolwa, mboka haya ifutile omalweendo gawo.

Kakele koonyanga, Nghipewa oha kunu wo omatama nomanuwa. Okwa tegelela okuteya omanuwa muKotoba, nokwa tengeneka oku ka mona iiyemo yi li pokati ko-N$50 000 no-N$60 000, elondo enene uuna tashi yelekanithwa no-N$25 000 ndjoka a monene momvula ya zi ko.

Nonando okwa mona eteyo ewanawa, Nghipewa okwa taalela omashongo. Okwa ndhindhilika kutya iiwelelongo yiilonga oyi li pombanda omolwomilandu dhoveta dhokugandja iikulya, omahala gokukala, niilongitho yegameno kaaniilonga yomiikunino. 

“Pethimbo ndika ondi na aaniilonga yatatu ya kalelela, ihe paushili ondi na ompumbwe yaaniilonga konyala yahamano opo ehumokomeho lyiilonga li endelele. Opo ndi wape, ohandi kutha aaniilonga yopakathimbo konyala omulongo, tandi ya futu o-N$400 kehe gumwe moshiwike,” osho a popi. 


Okwa ulika wo onkalo yombepo ndjoka kaayi shi okwiinekelwa mOkongo onga elimbililo enene. “Pashiholelwa, oombuto dhomanuwa ohadhi kwata omasiku gaheyali opo dhi mene, ihe pethimbo lyombepo ya talala, shika otashi vulu okugwedhelwa sigo omasiku omu-14. Onkalo yombepo ohayi lunduluka unene,” osho a yelitha. 


Elongo lyoomboola dhomeya gokolusheno lwoketango nalyo ohali yiwa moshipala pethimbo lyuutalala, molwaashoka omutenya gwa gwana ohagu monika owala okuza potundi omu-11 gwomutenya, shoka hashi dhiki okutekela kongula. 


Opo a andjakaneke iilonga ye, Nghipewa okwa mona ehala epe mOutapi, moka a itaala kutya oonkalo dhombepo odhi li nawa. Okwa tokola okulonga nomapya gaali pehala lyokutembuka.


Pakugwedha ko, okwa holokelwa kehangano lyo-Elegance Agro-Processing opo a gandje omanuwa nomatama taga ka longithwa mokuninga ondjema netama lyomiikulya.  


“Opo ndi taandaleke iilonga yandje, onda pumbwa iikwaniipangitho, wa kwatelwa oomboola dhomeya dha thika pundatu nane. Shika otashi vulu owala okuningwa ngele omahangano gopaumwene otage tu yambidhidha niimaliwa. Onda kwatathana nomahangano ga yooloka, ihe sigo oompaka inandi mona eyamukulo ewanawa,” osho a dhenge omuthindo. 


Okwa indile epangelo nomahangano gopaumwene opo ga gandje eyambidhidho enene kaanafaalama. “ Neyamidhidho lya gwana, aanafaalama otaya vulu okutsuwa omukumo opo ya longe iikwakulya oyindji noya gandje iilandithomwa ya gwanena kwaashoka shi niwe ompumbwe,” osho a thamuna. 


Nghipewa okwa tsu wo yakwawo omukumo opo ya dhiladhile okutameka iinyangadhalwa yuunafaalama. “Ethimbo ndika olyo ethimbo ewanawa nokutameka. Eyetomo lyiikwakuliwa okuza kondje yoshilongo itali tsikile sigo aluhe; otashi vulika ta pu ya ethimbo iilongo yilwe tayi ka hulitha po elanditho lyokondje yoshilongo. Itatu vulu okwiikolelela kiilongo yilwe twa fa kaatu na evi. Otwa pumbwa okutula komeho egameno lyiipalutha,” osho a popi. 


Okwa gwedha ko kutya okukuna iikwakuliwa moshilongo itaku yambulupo owala onkalo yomegumbo lye, ihe otaku yambidhidha wo aalandithi yomomapandaanda noshigwana ashihe.

Pa-Namibian Agronomic Board, omukanda gwetalululo lyongamba tayi patuluka notayi pata ogwa uulika kutya eyeto lyoonyanga okuza pondje yoshilongo otali ka kalekwa pevi momwedhi gwaAguste, shoka tashi ulike kutya aanafaalama yomoshilongo otaya vulu okugandja oonyanga dha gwana dhopoompumbwe dhomoshilongo pethimbo ndyoka.



Comments

Namibian Sun 2026-07-27

No comments have been left on this article

Please login to leave a comment